— 
Domates, salatalık, biber… Sonbahar zammı sofraya yansıdı
Ekim ayının ilk yarısında yazlık sebzelerin fiyatı hızla yükseldi. WEB TÜFE verilerine göre domates yüzde 28,44, salatalık yüzde 25,81, sivri biber yüzde 17,44 zamlandı. Çeri domatesin kilogram fiyatı ise 200 TL’ye ulaştı.
Sonbaharla birlikte yazlık sebzelerde yaşanan fiyat artışları dikkat çekti. Ekonomim'de yer alan WEB TÜFE verilerine göre ekim ayının ilk yarısında domates, fiyatı en fazla yükselen yazlık sebze oldu. Domates fiyatları yüzde 28,44 artarken salatalıkta yüzde 25,81, sivri biberde ise yüzde 17,44 yükseliş kaydedildi. Dolmalık biber, çarliston biber ve patlıcan da fiyatı artan ürünler arasında yer aldı.
Fiyat artışının dikkat çeken örneklerinden biri çeri domates oldu. Kilogram fiyatı 200 TL’ye kadar çıkan çeri domatesin fiyatının, yaz aylarına kıyasla bazı durumlarda yüzde 100’e varan oranlarda arttığı belirtildi.
Tarladan seraya geçiş fiyatları etkiliyor
Yaz aylarında açık alanda yapılan üretimin artması, domates, salatalık ve biber gibi sebzelerin piyasaya daha fazla miktarda ulaşmasını sağlıyor. Sonbaharla birlikte sıcaklıkların düşmesi, günlerin kısalması ve yağışların artması ise açık tarla üretimini zorlaştırıyor. Bazı bölgelerde hasat sezonunun sona ermesiyle piyasaya sunulan ürün miktarı da azalıyor.
Tarladaki üretimin gerilemesi ile seralardaki hasadın yeterli seviyeye ulaşması arasındaki geçiş dönemi, fiyatlar üzerinde etkili olabiliyor. Yazlık sebzelerin arzı azalırken sera üretiminin aynı hızda artmaması, tüketici fiyatlarına zam olarak yansıyabiliyor.
Yağış, üretim ve nakliye süreçlerini etkiliyor
Son günlerde etkili olan yağışlar, hasat ve nakliye süreçlerinde aksamalara yol açabiliyor. Ürünlerin toplanmasında yaşanan gecikmeler, kalite kayıpları ve satışa sunulabilen ürün miktarındaki azalma, fiyatlar üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturabiliyor.
Kış mevsiminin yaklaşmasıyla birlikte sera üretiminin önemi artarken ısıtma, işçilik ve bitki koruma ürünleri gibi giderler de maliyetleri etkiliyor. Isıtma yapılmayan seralarda düşük sıcaklık ve yetersiz güneş ışığı nedeniyle verim kayıpları yaşanabiliyor.
Antalya ve Mersin başta olmak üzere Akdeniz Bölgesi'ndeki seralarda üretilen sebzeler, Türkiye'nin farklı bölgelerindeki tüketim merkezlerine ulaştırılıyor. Nakliye giderleri ve taşıma sırasında oluşan ürün kayıpları da üretim maliyetlerinin yanı sıra tüketicinin karşılaştığı fiyatlarda belirleyici rol oynuyor.