Üniversitelerde yeni dönem başlıyor! Lisans eğitimi 3 yıla düşüyor
Yükseköğretim Kurulu (YÖK), üniversite eğitiminde köklü değişiklikler için hazırlık yapıyor. Dört yıllık lisans programlarının üç yılda tamamlanabilmesi, ders sayılarının azaltılması ve müfredatın sadeleştirilmesi gündemde. Yeni dönemde üniversite kontenjanlarının da kamu ve özel sektörün personel ihtiyacına göre şekillendirilmesi hedefleniyor.
Türkiye'de yükseköğretim sistemini yakından ilgilendiren yeni düzenlemeler gündeme geldi. YÖK Başkanı Prof. Dr. Erol Özvar, katıldığı CNN Türk'teki Hafta Sonu programında üniversitelerde yapılması planlanan değişikliklere ilişkin önemli açıklamalarda bulundu.
Özvar'ın açıklamalarına göre, dört yıllık lisans eğitiminin üç yılda tamamlanabilmesine yönelik çalışmalar yürütülüyor. Yeni modelle öğrencilerin daha erken mezun olarak iş hayatına katılması amaçlanıyor.
Ancak üç yıllık eğitim modelinin henüz kesinleşmiş bir uygulama olmadığına dikkat çekiliyor. Düzenlemenin hayata geçirilmesi için mevzuat değişiklikleri ve üniversitelerin hazırlıklarının tamamlanması gerekiyor.
Ders sayıları azaltılacak, müfredat sadeleşecek
Yeni düzenlemenin önemli başlıklarından birini üniversitelerdeki ders yoğunluğunun azaltılması oluşturuyor. Özvar, Türkiye'deki lisans programlarında ortalama 60 ders bulunduğunu, Avrupa'da ise bu sayının 20-25 civarında olduğunu belirtti.
Ders programlarının yeniden gözden geçirilmesini isteyen Özvar, benzer içeriklerin tekrar edilmesinin önüne geçilmesi ve öğrencilerin uygulamalı eğitime daha fazla zaman ayırabilmesi gerektiğine dikkat çekti.
Bu kapsamda bölümün eğitim hedefleriyle örtüşmeyen ve tekrara neden olan derslerin yeniden değerlendirilmesi, müfredatın daha sade ve işlevsel hale getirilmesi planlanıyor. Ayrıca yapay zekâ ve dijital becerilerin de eğitim programlarında daha fazla yer alması hedefleniyor.
Üniversite kontenjanları istihdama göre belirlenecek
Yükseköğretimde planlanan bir diğer değişiklik ise üniversite kontenjanlarıyla ilgili. YÖK, bölümlerin kontenjanlarını belirlerken kamu ve özel sektörün personel ihtiyacını, mezunların istihdam olanaklarını ve öğrenci talebini daha fazla dikkate almayı hedefliyor.
Özvar, mezunlarının iş bulma imkânı azalan programlarda kontenjanların yeniden düzenlendiğini, ihtiyaç duyulan alanlarda ise yeni programların açıldığını ifade etti.
YÖK Başkanı'nın paylaştığı verilere göre, 2023-2025 döneminde yükseköğretimde toplam kontenjan 1 milyon 90 bin 14'ten 843 bin 547'ye geriledi. Böylece kontenjanlarda yaklaşık yüzde 23 oranında düşüş gerçekleşti. 2026 yılında da bazı programlarda kontenjan azaltımının sürdürülmesi planlandı.
Üç yıllık eğitim modeli ne zaman başlayacak?
Dört yıllık lisans programlarının 180 kredi üzerinden üç yılda tamamlanabilmesi için çalışma yürütülüyor. Üniversitelerin yaklaşık bir yıldır bu modele hazırlandığını belirten Özvar, geçişin birkaç yıllık bir sürece yayılabileceğini açıkladı.
Düzenlemenin uygulanabilmesi için 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu başta olmak üzere bazı yasal düzenlemelerin yapılması gerekiyor. Üniversitelerin kendi koşullarına göre hazırlık yapması da planın önemli aşamaları arasında bulunuyor.
Üç yıllık lisans modelinin hangi bölümlerde ve hangi tarihte uygulanacağına ilişkin kesin takvim ise henüz açıklanmadı.
