2026 Nobel Barış Ödülü Navi Pillay’ın oldu

Dünyanın en prestijli ödülleri arasında yer alan 2026 Nobel Barış Ödülü’nün sahibi belli oldu. Ödül, Güney Afrikalı hukukçu Navanethem “Navi” Pillay’a verildi. Norveç Nobel Komitesi, Pillay’ın uluslararası adaletin güçlendirilmesi, savaş suçları, insanlığa karşı suçlar ve soykırım suçlarının sorumlularının hesap vermesi konusundaki çalışmalarını ödüle layık gördü. 

Apartheid rejimine karşı mücadele etti

1941 yılında Güney Afrika’nın Durban kentinde, Hint asıllı Tamil bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelen Pillay, ırk ayrımcılığına dayalı apartheid rejimi döneminde hukuk eğitimi aldı. Meslek hayatında ırk ayrımcılığına karşı mücadele eden ve apartheid karşıtı aktivistleri savunan Pillay, özellikle cezaevlerindeki kötü muamele ve ayrımcı uygulamalara karşı yürüttüğü çalışmalarla öne çıktı.

Apartheid rejiminin sona ermesinin ardından uluslararası hukuk alanında önemli görevler üstlenen Pillay, Ruanda Uluslararası Ceza Mahkemesi’nde yargıçlık yaptı. Ruanda’da yaşanan soykırıma ilişkin davalarda görev alan hukukçu, sistematik cinsel şiddetin soykırım suçu kapsamında değerlendirilmesine katkı sağlayan tarihi yargılamalarda rol oynadı.

Pillay, 2008-2014 yılları arasında Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiseri olarak görev yaptı. Bu dönemde dünyanın farklı bölgelerindeki insan hakları ihlallerinin gündeme taşınması ve uluslararası hukukun korunması için çalışmalar yürüttü.

Gazze’deki ihlalleri araştıran komisyona başkanlık etti

Pillay’ın son dönemdeki çalışmalarının önemli başlıklarından biri de Filistin topraklarındaki insan hakları ihlalleri oldu. Birleşmiş Milletler’in işgal altındaki Filistin topraklarına ilişkin Bağımsız Uluslararası Soruşturma Komisyonu’na başkanlık eden Pillay, Gazze’deki saldırılar ve sivillerin korunmasına yönelik ihlaller hakkında hazırlanan raporlarla gündeme geldi.

Komisyon, 2025 yılında yayımladığı raporunda İsrail’in Gazze’de soykırım işlediği sonucuna vardı. İsrail ise bu suçlamayı reddetti. 

Gazze’de çocuklara yönelik saldırılara dikkat çekti

Pillay, BM İnsan Hakları Konseyi’nde yaptığı açıklamalarda Gazze’de çok sayıda çocuğun öldürüldüğünü veya sakat bırakıldığını belirterek sivil kayıpların boyutuna dikkat çekti. Bölgedeki insani koşullara ilişkin değerlendirmelerinde su, gıda, elektrik ve yakıt gibi temel ihtiyaçlara erişimin engellenmesi ile zorla yerinden edilme iddialarını da gündeme taşıdı.

Pillay’ın başkanlık ettiği komisyonun çalışmaları, sivillerin korunması, uluslararası insancıl hukuka uyulması ve ağır ihlallerin sorumlularının hesap vermesi konularını uluslararası gündemde tuttu.

Ödül 10 Aralık’ta verilecek

2026 Nobel Barış Ödülü’nün 10 Aralık’ta Oslo’da düzenlenecek törenle sahibine takdim edilmesi planlandı. Pillay’ın ödüle layık görülmesi, uluslararası hukuk ve insan hakları alanındaki çalışmalarının küresel ölçekte takdir edilmesi olarak değerlendirildi.