Mekke İttifakı Meclis gündeminde: Türkiye asker gönderecek mi?

Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında 7 Ağustos’ta Mekke’de imzalanan Mekke İttifakı Anlaşması’na ilişkin kanun teklifi, Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) sunuldu. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ve Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif’in imzaladığı anlaşmayla üç ülke arasındaki savunma ve güvenlik iş birliğinin güçlendirilmesi hedeflendi.

Teklifin Meclis’e sunulmasıyla birlikte anlaşmanın kapsamı ve Türkiye’nin olası askerî katkısına ilişkin gelişmeler yakından takip edilmeye başlandı.

Ortak savunma ve güvenlik iş birliği

Mekke İttifakı Anlaşması, taraf ülkelerin savunma kapasitelerini geliştirmelerini, askerî koordinasyonu artırmalarını ve güvenlik alanındaki iş birliğini güçlendirmelerini öngörüyor. Anlaşmanın öne çıkan hükümleri arasında, taraflardan birine yönelik silahlı saldırının diğer ülkeleri de ilgilendiren ortak bir tehdit olarak değerlendirilmesi yer alıyor.

Bu yönüyle anlaşma, NATO’nun kolektif savunma ilkesini düzenleyen 5. maddesiyle karşılaştırılıyor. Ancak benzerlik, taraf ülkelerin her durumda otomatik olarak savaşa katılacağı anlamına gelmiyor. Atılacak adımların anlaşmanın hükümleri ve ilgili hukuki süreçler çerçevesinde değerlendirilmesi gerekiyor.

Türkiye Suudi Arabistan’a asker gönderecek mi?

Anlaşmaya ilişkin en çok merak edilen konu, Türkiye’nin Suudi Arabistan’a askerî destek sağlayıp sağlamayacağı oldu. 5 Ekim’de Riyad’da gerçekleştirilen ittifak toplantısında, üzerinde uzlaşılan askerî kuvvet ve kabiliyetlerin Suudi Arabistan’a konuşlandırılmasına yönelik hazırlık yapılmasının kararlaştırıldığı aktarıldı.

Bununla birlikte, anlaşmanın imzalanması veya kanun teklifinin TBMM’ye sunulması tek başına Türkiye’nin Suudi Arabistan’a asker göndereceği anlamına gelmiyor. Türk Silahlı Kuvvetlerinin yurt dışında görevlendirilmesine ilişkin süreçte anayasal hükümler ve gerekli yetkilendirmeler önem taşıyor.

Gözler TBMM’deki süreçte

Kanun teklifinin Meclis’e sunulmasının ardından ilgili komisyon ve Genel Kurul aşamalarındaki gelişmeler takip edilecek. Anlaşmanın yürürlüğe girmesine ilişkin hukuki süreç ile olası askerî görevlendirmeler birbirinden ayrı değerlendirilmesi gereken başlıklar arasında bulunuyor.

Türkiye’nin ittifak kapsamında hangi askerî katkıları sağlayacağı ve Suudi Arabistan’a kuvvet konuşlandırılmasının gündeme gelip gelmeyeceği ise sürecin ilerleyen aşamalarında netlik kazanacak.