Kredi kartıyla ödeyen dikkat! Haksız komisyonu geri almak mümkün

Günlük alışverişlerden taksi yolculuklarına kadar birçok alanda kredi veya banka kartıyla ödeme yapan tüketicilerden talep edilen ek ücretler tartışma konusu olmaya devam ediyor. Bazı işletmeler artan POS maliyetlerini gerekçe göstererek müşterilerden yüzde 5, 10 hatta yüzde 12’ye varan oranlarda “kart farkı” talep ederken, uygulamanın yasal boyutu konusunda tüketicilere önemli uyarılar geliyor.

Kart farkı uygulaması yasal değil

Kartla ödeme yapan müşteriden, ödeme yöntemi nedeniyle ayrıca ücret alınması kanuna aykırı kabul ediliyor. Düzenleme banka kartıyla yapılan işlemleri de kapsıyor.

Mevzuata aykırı uygulamanın tespit edilmesi durumunda üye iş yeri sözleşmesinin feshedilmesi ve işletmeyle bir yıl boyunca yeni sözleşme yapılamaması gibi yaptırımlar gündeme gelebiliyor.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası düzenlemelerine göre Mayıs 2026 itibarıyla kredi kartıyla yapılan peşin işlemlerde azami komisyon oranı yüzde 3,56, banka kartlarında ise yüzde 1,04 seviyesinde bulunuyor. Bankalar, ticari anlaşmalarına bağlı olarak bu oranların altında komisyon uygulayabiliyor.

POS maliyeti ile müşteriden alınan fark aynı değil

Tartışmanın önemli noktalarından biri, işletmenin bankaya ödediği POS komisyonu ile müşteriden talep edilen ek ücret arasındaki fark.

Örneğin 10 bin liralık bir alışverişte yüzde 3,56 oranındaki azami komisyon 356 liraya karşılık geliyor. Aynı işlem için müşteriden yüzde 10 kart farkı istenmesi halinde tüketicinin ödeyeceği ek tutar 1.000 liraya çıkıyor. Yüzde 12 oranında fark uygulanması durumunda ise bu tutar 1.200 liraya ulaşıyor.

Uzmanlara göre işletmeler artan maliyetlerini ürün veya hizmet fiyatlarına yansıtabilir ancak yalnızca kartla ödeme yapıldığı gerekçesiyle tüketiciden ayrıca ücret talep edemiyor.

Taksilerde yeni dönem 16 Kasım'da başlayacak

Kartla ödeme tartışmasının yoğun yaşandığı alanlardan biri de taksiler. “Bozuk para yok”, “POS cihazı çalışmıyor” veya kartla ödeme için ekstra ücret talep edilmesi gibi uygulamaların önüne geçilmesi amacıyla taksimetreyle entegre çalışan yeni bir sistem devreye alınıyor.

13 Şubat 2026'da yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği kapsamında taksilere Taksi Mali Cihazı kullanma zorunluluğu getirildi. Sistemle taksimetrede oluşan ücretin cihaza otomatik aktarılması, yolculuk bilgilerinin kaydedilmesi ve fiş veya e-Belge düzenlenmesi amaçlanıyor.

Taksicilerin cihazı kullanmaya başladıktan sonra 15 gün içinde en az bir banka veya ödeme kuruluşuyla anlaşarak kartla ödeme kabul etmesi gerekiyor.

Mevcut taksiler için başlangıçta 1 Eylül 2026 olarak belirlenen geçiş süresi ise Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından 16 Kasım 2026'ya kadar uzatıldı.

Haksız ücret ödeyen tüketici parasını geri isteyebilir

Tüketici Konfederasyonu Başkanı Aydın Ağaoğlu, kartlı ödemelerde tüketiciden ek ücret alınmasına tepki göstererek, haksız şekilde tahsil edilen bedellerin geri alınabileceğini belirtti.

Ağaoğlu, özellikle taksilerde POS komisyonunun tüketiciye yansıtılmasının hukuka aykırı olduğunu ifade ederek, tüketicilerin yaptıkları ödemeye ilişkin fiş veya faturaları saklaması gerektiğine dikkat çekti.

Tüketiciler, ellerindeki fiş veya faturalarla Tüketici Hakem Heyetlerine başvurarak haksız şekilde ödedikleri bedelin iadesini talep edebiliyor.

Esnaf da yüksek POS maliyetlerinden şikâyetçi

Esnaf temsilcileri ise uygulamanın diğer tarafında ciddi POS maliyetlerinin bulunduğuna dikkat çekiyor. TESK Genel Başkanı Bendevi Palandöken, yüksek komisyon oranlarının yanı sıra kartlı satışlardan elde edilen paranın bazı durumlarda 40-45 gün sonra hesaba geçmesinin küçük işletmelerin işletme sermayesini zorladığını belirtti.

Palandöken, esnafın ve tüketicinin mağdur olmaması için bankaların POS komisyonlarını makul seviyelere çekmesi gerektiğini ifade etti.