Zincir marketlerde yeni dönem: Yüzde 20 şartı geliyor

Sebze ve meyvenin tarladan market rafına uzanan tedarik zincirinde yeni kurallar gündeme geldi. Hal Yasası taslağı kapsamında üreticilerin pazara erişiminin kolaylaştırılması, kooperatiflerin desteklenmesi ve ticari faaliyetlerde denetimlerin artırılması planlanıyor.

Türkiye Halciler Federasyonu (TÜRKHAL) Başkanı Yüksel Tavşan, taslakta yer alan üreticiyi korumaya yönelik düzenlemeleri olumlu değerlendirdi. Tavşan, yeni kuralların belirli kriterlerle uygulanması halinde sektörde daha şeffaf bir piyasa oluşturabileceğini ifade etti.

Zincir marketlere yüzde 20 şartı

Taslakta öne çıkan düzenlemelerden biri, zincir marketlerin sattıkları sebze ve meyvenin belirli bir bölümünü doğrudan üreticiden veya üretici örgütlerinden temin etmesi oldu.

Konuyla ilgili değerlendirmede bulunan Tavşan, büyük marketlerin satışa sundukları ürünlerin yüzde 20’sini doğrudan üreticiden almasının öngörüldüğünü belirtti. Tavşan, uygulamanın kriterlerinin doğru belirlenmesi halinde fayda sağlayabileceğini söyledi.

Üretici ve kooperatiflere destek

Taslakta üreticilerin yanı sıra üretici birlikleri ve kooperatiflerin de korunmasına yönelik hükümler bulunuyor. Üreticilerin pazara erişimini kolaylaştıracak düzenlemelerin yanında kira, depolama, nakliye ve vergi alanlarında çeşitli desteklerin sağlanması da gündemde.

Tavşan, üreticilerin tarımsal ticaretin temel unsuru olduğunu vurgulayarak, üretici birliklerinin hal benzeri tesisler kurması durumunda arazi tahsisi ve maddi destek gibi teşviklerin de taslakta yer aldığını aktardı.

Kayıt dışılıkla mücadele güçlenecek

Sebze ve meyve ticaretinde kayıt dışılığın önemli sorunlardan biri olduğunu belirten Tavşan, yeni düzenlemeyle denetimlerin sıkılaştırılmasının ve ticari işlemlerin daha şeffaf hale getirilmesinin amaçlandığını dile getirdi.

Taslakta, hal dışında gerçekleştirilen ticari faaliyetlerin kayıt ve teminat sistemi çerçevesinde daha yakından izlenmesine yönelik düzenlemelerin de bulunduğu belirtildi. Bu adımların, üreticilerin mağduriyetlerinin azaltılmasına katkı sağlaması bekleniyor.

Fiyatlar düşecek mi?

Yeni düzenlemenin tüketici fiyatlarına etkisi ise merak konusu oldu. Zincir marketlerin doğrudan üreticiden alım yapmasının tedarik zincirindeki işleyişi değiştirebileceği değerlendirilirken, fiyatların yalnızca aracı sayısına bağlı olmadığına dikkat çekildi.

Düzenlemenin sebze ve meyve fiyatlarını düşürüp düşürmeyeceği, taslağın nihai haline, uygulama kriterlerine ve piyasadaki maliyetlere bağlı olacak.