Karadeniz’de savaş ticareti vurdu: Türk gemileri çekiliyor
Rusya ve Ukrayna arasındaki savaşın Karadeniz’e yayılmasıyla Türk ticaret gemileri peş peşe saldırıların hedefi oluyor. Uzmanlara göre can ve mal güvenliği endişesi nedeniyle bölgedeki Türk gemilerinin faaliyetleri büyük ölçüde durma noktasına geldi.
Rusya-Ukrayna savaşı, dördüncü yılını aşarken Karadeniz’deki ticari gemiler için de ciddi bir güvenlik tehdidine dönüştü. Son dönemde savaşan tarafların limanlar, lojistik merkezleri ve seyir halindeki ticari gemilere yönelik saldırılarını artırması, Türkiye’nin bölgedeki ticaretini ve enerji güvenliğini doğrudan etkiliyor.
Uzmanlara göre savaşın başladığı Şubat 2022’den bu yana yaklaşık 50 Türk bayraklı gemi ve koster saldırılardan zarar gördü. Karadeniz’de faaliyet gösteren Türk ticaret gemilerinin can ve mal güvenliği endişesi nedeniyle seferlerini büyük ölçüde azaltmak zorunda kaldığı belirtiliyor.
Türk gemileri peş peşe hedef oldu
Son olarak 21 Ağustos’ta Ukrayna’nın Reni Limanı’na yönelik saldırılar sırasında “Necibe” adlı Türk kargo gemisinin vurulduğu bildirildi. Gemideki 18 denizciyi kurtarmak için bölgeye giden Türk bayraklı “Ural” adlı geminin de daha sonra saldırıya uğradığı aktarıldı.
Novorossiysk açıklarında gerçekleştirilen saldırıda bir denizcinin hayatını kaybettiği, 8 kişinin yaralandığı bildirildi. Dışişleri Bakanlığı da daha önce “Yaşar” ve “Nadezhda” isimli Türk sahipli iki sivil geminin Novorossiysk Limanı’ndan ayrıldıktan sonra insansız hava araçlarıyla saldırıya uğradığını ve 11 personelin yaralandığını açıklamıştı.
“Faaliyetler neredeyse tamamen durdu”
İstanbul Denizcilik Stratejileri ve Araştırma Enstitüsü Başkanı Salih Zeki Çakır, saldırıların her geçen gün arttığına dikkat çekerek Karadeniz’de “fırtına öncesi sessizliğin” yaşandığını söyledi.
Çakır, Karadeniz’de faaliyet gösteren Türk bayraklı büyük kargo gemileri ile küçük tonajlı yük gemilerinin, yani kosterlerin sayısının 700’ü aştığını belirtti. Saldırılardan özellikle kosterlerin yoğun şekilde etkilendiğini ifade eden Çakır, can ve mal güvenliği bulunmadığı için Türk gemilerinin faaliyetlerinin neredeyse tamamen durduğunu kaydetti.
Enerji ve gıda ticareti de risk altında
Karadeniz’deki güvenlik sorunlarının Türkiye’nin petrol, doğal gaz, buğday, mısır, ayçiçeği, demir-çelik ve kömür ticaretini de olumsuz etkileyebileceği belirtiliyor. Uzmanlar, saldırıların sürmesi halinde özellikle kış aylarında tedarik maliyetlerinin artabileceği ve bunun birçok üründe fiyatlara yansıyabileceği uyarısında bulunuyor.
Çakır ayrıca saldırıya uğrayan ve açıkta hasarlı şekilde bekleyen gemilerin çevre açısından da risk oluşturduğunu belirterek, hükümetin Rusya ve Ukrayna ile temasa geçerek ticari gemilere yönelik saldırıların sona erdirilmesi için girişimde bulunması çağrısı yaptı.
Türkiye’nin enerji güvenliği de gündemde
Karadeniz’deki gelişmeler, Türkiye’nin enerji politikaları açısından da önem taşıyor. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Türkiye’nin Karadeniz’de doğal gaz üretimini iki katına çıkarmayı hedeflediğini açıklamıştı. Sakarya Gaz Sahası’ndaki üretim halen Türkiye’nin doğal gaz ihtiyacının bir bölümünü karşılıyor.
Enerji Politikaları Uzmanı Necdet Pamir ise Türkiye’nin doğal gaz ihtiyacının büyük bölümünü ithalat yoluyla karşıladığını, Rusya’nın da bu ithalatta önemli bir paya sahip olduğunu belirterek Karadeniz’de güvenliğin ortadan kalkmasının enerji arzı açısından ciddi sonuçlar doğurabileceğini ifade etti.