Emtiada dengeler değişti: Buğday fırladı, altın çakıldı

Emtia piyasalarında haftanın seyrinde ABD Merkez Bankası’nın (Fed) para politikasına ilişkin beklentiler, jeopolitik gelişmeler ve tarımsal ürün arzına yönelik endişeler öne çıktı. Fed Başkanı Kevin Warsh’ın enflasyonla mücadeleye yönelik şahin mesajları değerli metaller üzerinde satış baskısı oluştururken, Hürmüz Boğazı’na ilişkin gelişmeler petrol fiyatlarını aşağı çekti.

Karadeniz’de artan sevkiyat riskleri ve tarımsal üretime yönelik endişeler ise buğday başta olmak üzere tarım emtialarını destekledi.

Fed’in şahin mesajları altını baskıladı

Fed Başkanı Kevin Warsh, Jackson Hole Ekonomi Politikası Sempozyumu’nda yaptığı ilk konuşmada enflasyonla mücadeleye öncelik veren mesajlar verdi. Warsh, Fed’in yüzde 2’lik enflasyon hedefinin değişmez bir ilke olduğunu belirtirken, mevcut finansal koşulların henüz yeterince sıkı olmadığını ifade etti.

Açıklamaların ardından piyasalarda Fed’in eylül toplantısında 25 baz puanlık faiz artırımı yapabileceğine ilişkin beklenti güçlendi. Faiz artırım ihtimali yüzde 35’ten yüzde 60’a yükselirken, aralık ayında da ek faiz artışı olabileceği fiyatlanmaya başladı.

ABD’de kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksinin temmuzda beklentilerin üzerinde artması da faiz beklentilerini destekledi. Yıllık PCE enflasyonu yüzde 3,7 olurken, çekirdek PCE yüzde 3,3 seviyesinde gerçekleşti.

Dolar yükseldi, değerli metaller geriledi

Fed’den gelen şahin mesajların ardından dolar endeksi haftayı yüzde 0,9 yükselişle 99,7 seviyesinde tamamladı. ABD’nin 2 yıllık tahvil faizi ise yaklaşık 10 baz puan artarak yüzde 4,35’e çıktı.

Dolar ve tahvil faizlerindeki yükseliş, faiz getirisi bulunmayan değerli metaller üzerinde baskı oluşturdu.

Altının ons fiyatı hafta içinde 4 bin 696,8 dolara kadar çıkarak 14 Mayıs’tan bu yana en yüksek seviyesini görse de haftanın son bölümünde sert satışlarla karşılaştı.

Böylece altın haftayı yüzde 3,2 düşüşle tamamlayarak üç haftalık yükseliş serisine son verdi. Gümüş yüzde 3,8, platin ise yüzde 3 gerilerken paladyum yüzde 5,3 yükseldi.

Altın ve diğer değerli metal fonlarına 26 Ağustos’ta sona eren haftada 4,21 milyar dolarlık net giriş olması ise yatırımcı talebinin güçlü kaldığını gösterdi.

Brent petrol yüzde 4,8 geriledi

Petrol fiyatlarında Hürmüz Boğazı’na ilişkin gelişmeler, ABD-İran arasındaki diplomatik temas ihtimali ve Fed’in para politikası etkili oldu.

ABD’nin İran’a yönelik yeni yaptırım kararlarına rağmen iki ülke arasında diplomatik temasların yeniden başlayabileceği beklentisi, petrol fiyatlarındaki jeopolitik risk primini azalttı.

Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılabileceğine yönelik beklentiler de petrol arzına ilişkin endişeleri hafifletti. Fed’in şahin mesajlarının ekonomik büyüme ve enerji talebine yönelik kaygıları artırmasıyla Brent petrolün varil fiyatı haftayı yüzde 4,8 düşüşle tamamladı.

Öte yandan ABD’de sıcak hava beklentilerinin elektrik üretiminde doğal gaz talebini artırabileceği öngörüsü doğal gaz fiyatlarını destekledi. Doğal gazın fiyatı haftalık bazda yüzde 4,2 yükseldi.

Buğday fiyatları Temmuz 2023’ten bu yana zirvede

Tarım emtialarında ise yön yukarı oldu. Rusya-Ukrayna geriliminin Karadeniz üzerinden yapılan tahıl sevkiyatlarını aksatabileceğine yönelik endişeler buğday fiyatlarını destekledi.

Chicago Ticaret Borsası’nda aralık vadeli buğday kontratının kile başına fiyatı 790,3 sente kadar çıkarak Temmuz 2023’ten bu yana en yüksek seviyeyi gördü.

Haftalık bazda buğdayın fiyatı yüzde 12,1 arttı. Aynı dönemde mısır yüzde 5,5, soya fasulyesi yüzde 3,9 ve pirinç yüzde 2,5 yükseldi.

Karadeniz’de tahıl yüklü gemiler, limanlar ve lojistik altyapıya yönelik saldırıların ihracatı aksatabileceğine ilişkin endişeler, tarım emtialarındaki yükselişi hızlandırdı.

Bakır stoklarında dikkat çeken düşüş

Baz metallerde ise fiyatlamalar farklılaştı. ABD’nin 2027’den itibaren rafine bakır ithalatına tarife uygulayabileceğine yönelik beklentiler, metalin ABD depolarına yönelmesine neden olurken diğer piyasalardaki kullanılabilir arzı azalttı.

Londra Metal Borsası depolarında 65 bin 400 ton bakır için çekme talimatı verilmesinin ardından kullanılabilir stoklar yaklaşık 90 bin tona geriledi.

Haftalık bazda çinko yüzde 1,2, kurşun ve alüminyum yüzde 0,3 yükselirken, nikel yüzde 1,9 ve bakır yüzde 0,5 geriledi.

Kakao haftanın en çok yükselenlerinden oldu

Diğer tarım ürünlerinde de hava koşulları ve arz beklentileri belirleyici oldu. ABD’deki hava koşullarına ilişkin endişeler pamuk fiyatlarını desteklerken, Brezilya’da hasadın ilerlemesi kahve fiyatları üzerinde baskı oluşturdu.

Şeker fiyatlarında ise Brezilya realindeki değer kaybının ihracatı artırabileceği beklentisi etkili oldu.

Kakaoda ise dünyanın önde gelen üreticilerinden Fildişi Sahili’nde olumsuz hava koşulları ve tarla bakımındaki sorunların yeni sezonu geciktirebileceğine yönelik beklentiler fiyatları yukarı taşıdı.

Haftayı pamuk yüzde 3,5 yükselişle, kahve yüzde 3,1 ve şeker yüzde 0,3 düşüşle tamamlarken, kakaonun ton fiyatı yüzde 10 arttı.